Probleemstelling

Big Tech is de verzamelnaam voor technologische bedrijven van een grote schaal (vaak hyperscalers). The Big Swing richt zich op Big Tech platforms, waar grofweg 2 categorieën te onderscheiden zijn: Social Media Platforms en Marktplatforms. (Inderdaad, er zijn ook nog game platforms.)

Bij deze platforms wordt niet zozeer iets geproduceerd, maar op zijn best gefaciliteerd en gemodereerd. Peter Thiel (oprichter van o.a. Paypall en Palantir) zei: “Wat je wil bereiken als bedrijf, los van wat je daar maatschappelijk van kan vinden, is een absolute monopolie.”

De technologie an sich is niet dubieus, maar de manier waarop die technologie tot monopolisering van de marktplaats wordt gebruikt en winstmaximalisatie ver boven het gebruikersbelang en -welzijn worden gesteld, wel.

Deze monopolie of oligopolie, gecombineerd met een ontworpen lock-in van gebruikers zijn een bijkomende eigenschap van Big Tech bedrijven, waarmee een onevenredige invloed en deel van de financiële taart wordt verkregen.

Bijna alle Big Tech bedrijven zijn Chinees of Amerikaans. Advertentie-inkomsten, take-rate bij marktplatforms uit onze reële economie, en grote hoeveelheid markt- en gebruikersdata vloeien weg uit Europa. Daarnaast lopen we het risico dat buitenlandse mogendheden Europese bedrijven en burgers kunnen uitsluiten van gemonopoliseerde diensten, zoals is gebeurd bij rechters van het Internationaal Gerechtshof.

Big Tech Marktplatforms

Bijvoorbeeld: Uber, Amazon, Thuisbezorgd, Booking.com

De werkwijze bij deze platforms vormt het volgende patroon:

  • Gefinancierde concurrentie om ander partijen uit de markt te drukken.
  • Wanneer de marktplaats gemonopoliseerd en geprivatiseerd is, worden marges voor het platform opgeschroefd ten koste van consument en producent.
  • Verzamelde data worden gebruikt om direct te concurreren met oorspronkelijke aanbieders.
  • Extra inkomstenbron omdat aanbieders op platform moeten adverteren.
  • Kapitaal wordt onttrokken uit de reële (Europese) economie en stroomt naar klein aantal veelal buitenlandse aandeelhouders.

Big Tech Social Media Platforms

Bijvoorbeeld Meta (Facebook, Instagram, Threats), Snapchat, Tiktok, X.

  • Afnemende moderatie en fact-checking, versneld sinds Trump II.
  • Aandacht gedreven algoritmen werken verslavend en bevoordelen woede en haat als aandachts-trigger.
  • Het toestaan van netwerken met trollen en fake accounts door statelijke en politieke actoren. Deze trachten Democratie en EU-samenhang te ondermijnen door te polariseren, te beïnvloeden en de waarheid onherkenbaar te maken. De motivatie dit toe te staan is commercieel en politiek gedreven.
  • Winst boven gebruikerswelzijn: verslaving, beschadigd zelfbeeld, vermindering vaardigheden als concentratieboog en kritisch denken, blootstelling aan predators zijn bekend op hoog niveau bij deze bedrijven, maar er wordt weinig of niets aan gedaan.
  • Concurrentie advertentie-inkomsten “traditionele” journalistieke media. Hiermee wordt indirect de waarheidsvinding ondermijnd. Geldstromen van EU naar VS en China. Meta, Google en Amazon genereren samen 62% van de wereldwijde online advertentie markt, die in 2026 naar schatting nog 10,4% zal groeien naar 1320 miljard USD. De advertentie-inkomsten van Amazon (de kleinste van de drie), alleen zijn al twee keer zo groot als die van alle kranten wereldwijd samen (Timothy Wu).